Een regeerakkoord en een nieuw kabinet gaan vaak gepaard met systeemwijzigingen in de gezondheidszorg. Denk bijvoorbeeld aan de introductie van de zorgverzekeringswet (Zvw) en de decentralisatie naar de gemeenten. Deze wijzigingen raken de (toekomstige) inrichting van de zorg. Op dit moment is er nog geen kabinet en blijft het regeerakkoord daarmee uit. De echte dynamiek tussen de financierders en zorgverleners is voorlopig op COVID gericht.

Wel is in het eerste kwartaal dit jaar het resultaat van de consultatie van de Discussienota ‘Zorg voor de toekomst’ gepubliceerd door het Ministerie van VWS. Doel van deze nota is om, na consultatie, in het veld de zienswijze van betrokken partijen, belanghebbenden en ervaringsdeskundigen te inventariseren over hoe de zorg van de toekomst te bestendigen. Zorgverzekeraars Nederland (ZN) is met een officiële reactie gekomen en pleit tegen de tendens om de overheid een centrale rol te laten spelen in de zorg. Ik ben in de documenten gedoken om de voorgestelde beleidsopties te vertalen naar de impact op het vakgebied zorgin- en verkoop. Specifiek zoom ik in op het onderdeel Organisatie & Regie.

1. Faciliteren van/sturen op totstandkoming van ‘regio beelden’
Het idee is om middels ‘regio beelden’ inzichtelijk te maken wat het huidige zorgaanbod en de behoefte is om zo in te kunnen spelen op zorgontwikkelingen. Consensus heerst dat een ‘regio’ de juiste schaalgrootte is waarop dit beeld en bijbehorende behoefte gestalte moet krijgen. In deze regio beelden zal de hele zorgketen meegenomen worden. De impact op de zorginkoop/verkoop is dat deze regio beelden een terugkerend onderwerp van gesprek zullen zijn bij het bepalen van het inkoopbeleid, het uitzetten van aanbestedingen en gedurende de inkoopcycli. Eigen ervaring leert dat afgelopen jaren het inzoomen op demografische ontwikkelingen en zorgbehoefte per regio al steeds meer en vaker onderwerp van gesprek is.

2. Congruente inkoop
Congruente inkoop heeft afgelopen jaren meer aandacht gekregen. Vanuit het Ministerie van VWS is het idee om congruente inkoop te stimuleren en te faciliteren middels inkoopleidraden. Echter geeft ZN aan dat marktleiders van de regio’s reeds voldoende verantwoordelijkheid nemen door andere zorgverzekeraars in staat te stellen de zorginkoop congruent in te vullen. Een reeds bekend voorbeeld van congruente inkoop is de inkoop van coördinatiefuncties bij de kortdurende zorg (ELV, GRZ en crisisplekken) door de zorgkantoren. Verder is bekend dat over het algemeen kleine zorgverzekeraars de toegestane verstrekking van geneesmiddelen in lijn houden met de marktleiders. Helaas is onduidelijk hoeveel congruente zorginkoop daadwerkelijk plaatsvindt en ik zou pleiten dit eerst op systeemniveau inzichtelijk te maken. Mijn verwachting is wel dat congruente inkoop een steeds prominentere rol krijgt in de inkoop- en verkoop van zorg, maar dat de daadwerkelijke invulling sterk blijft afhangen van de bereidheid van de individuele zorgverzekeraar.

3. Financiële prikkels
Nieuwe en separate bekostiging van coördinatietaken, systeemfuncties en beschikbaarheid wordt tot slot als beleidsoptie genoemd. Dit moet zorginkopers in staat stellen middels nieuwe contractvormen aparte afspraken te maken over de financiering en inrichting van de functies. Het Ministerie van VWS wil hiermee mede voorkomen dat zorgaanbieders functies naar elkaar proberen door te schuiven. Ik had verwacht dat in deze beleidsoptie ook de congruente inkoop zou worden genoemd. Het bundelen van nieuwe bekostigingssystematiek en congruente inkoop had een logische keuze geweest. Innovatieve contractvormen en experimenteren met beleidsregels vanuit de NZa worden genoemd en het eerste concrete voorbeeld is de bekostiging naar cliëntprofielen in de wijkverpleging. Een gevolg van de nieuwe bekostigingsmethodiek is dat van in-en verkopers meer flexibiliteit en innovatieve denkkracht wordt verwacht.

Wat opvalt in de officiële documenten is dat de rol en taak van de zorginkopers meerdere malen en expliciet wordt genoemd, terwijl de term (zorg)verkoper geen enkele keer voorkomt. Systeemwijzigingen, nieuwe beleid en contractvormen hebben net zo groot effect op in- als verkopers.

Vanuit PART zorg volg ik de ontwikkelingen nauwgezet. Een verdere uitwerking van de consultatie is aan het volgende kabinet besteed! Behoefte om met mij of PART zorg hierover verder te praten? Neem gerust contact op via onderstaande gegevens.

Meer informatie

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met:

Daan den Boon
Bel: +31 (0)88 01 51 600 of stuur een mail naar: